Na czym polega umowa dożywocia?

Data opublikowania: 29 stycznia 2018

Umowa dożywocia (zwana także umową o dożywocie) to umowa, zgodnie z którą na jedną ze stron przeniesiona zostaje własność nieruchomości. Z kolei druga strona, w zamian za przeniesienie, ma zapewnione dożywotnie utrzymanie.


Umowa dożywocia musi być zawarta w formie aktu notarialnego. Powinna też szczegółowo określać zobowiązania nabywcy nieruchomości, ich rodzaj i zakres. W sytuacji, gdy obowiązki nie są dokładnie określone w umowie, zastosowanie mają przepisy art. 908 § 1 Kodeksu cywilnego. Zbywcą nieruchomości może być wyłącznie osoba fizyczna. Przedmiotem zbycia natomiast może być dowolna nieruchomość bądź udział w jej współwłasności. Prawo dożywocia zostaje wpisane w księdze wieczystej w dziale III. Jednak należy podkreślić, że nie jest to warunkiem powstania tego prawa.

fot. Yastremska/bigstockphoto.com

Jakie są skutki zawarcia takiej umowy dla obu stron? Zakłada się, że zbywca ma zapewnione dożywotnie utrzymanie ze strony nabywcy i staje się jego domownikiem, więc nie musi już sam poszukiwać źródła utrzymania ani partycypować w kosztach utrzymania nieruchomości. Bardzo ważne jest, że prawo dożywocia jest przypisane do nieruchomości, a nie do konkretnej osoby. Zatem po sprzedaży nieruchomości przechodzi ono na kolejnego nabywcę. Może to być utrudnieniem w wypadku, gdyby właściciel chciał się takiej nieruchomości pozbyć. Jeśli bowiem dożywotnik nie zrzecze się notarialnie dożywocia, nowy nabywca będzie musiał go utrzymywać na takich samych prawach, jak dotychczasowy właściciel nieruchomości. Znalezienie nabywcy, który będzie chciał utrzymywać obcą osobę, może się okazać niemożliwe. Z kolei osoby zainteresowane kupnem nieruchomości powinny starannie sprawdzać jej stan prawny, m.in. właśnie pod kątem praw osób trzecich, w tym dożywocia.

W przypadku zmiany relacji między zbywcą (dożywotnikiem) a nabywcą sprawiającej, że ich dalszy stały kontakt staje się uciążliwy lub wręcz niemożliwy (np. ze względu na poważny konflikt), przewidziana została możliwość zamiany prawa do wyżywienia, mieszkania, regulowania opłat za media i innych praw wynikających z umowy dożywocia, na dożywotnią rentę w odpowiedniej wysokości. W wyjątkowych sytuacjach sąd może orzec o rozwiązaniu umowy dożywocia. Wówczas nabywca nieruchomości nie jest zobowiązany do dalszego utrzymywania dożywotnika i zwraca mu nieruchomość w stanie na dzień uprawomocnienia się wyroku. Nie może jednak żądać od dożywotnika zwrotu dotychczasowych świadczeń.

Podobne artykuły

Dodaj swój komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola wymagana są oznaczone *