Prawo pierwokupu nieruchomości

Data opublikowania: 27 lutego 2017

Prawo pierwokupu stanowi ograniczenie dla właściciela przy sprzedaży nieruchomości. Polega ono na tym, że jednej ze stron przysługuje prawo pierwszeństwa wykupu danej nieruchomości. Takie prawo w pewnych sytuacjach może przysługiwać gminom czy Agencji Nieruchomości Rolnych.

Prawo pierwokupu wynika z przepisów prawa lub zawartej umowy np. umowy sprzedaży czy najmu. Polega ono na zastrzeżeniu dla jednej ze stron pierwszeństwa wykupu nieruchomości w przypadku gdy druga strona chce ją sprzedać komuś innemu. Taka sprzedaż może wówczas dojść do skutku, ale tylko wtedy gdy osoba uprawniona ze swojego prawa nie skorzysta.

inwestycja w nieruchomość

belozu/bigstockphoto.com

Jeśli dana osoba chce sprzedać swoją nieruchomość, ale komuś innemu przysługuje do niej prawo pierwokupu, może zawrzeć z tą osobą tzw. warunkową umowę sprzedaży. Musi jednak wówczas niezwłocznie poinformować uprawnionego o jej zawarciu i treści. Osoba uprawniona może wtedy złożyć osobie sprzedającej oświadczenie w postaci aktu notarialnego, że kupuje daną nieruchomość w tej samej cenie. Ma na to tylko miesiąc czasu (licząc od dnia powiadomienia jej o tym fakcie). Takie oświadczenie skutkuje nabyciem nieruchomości przez osobę uprawnioną do pierwokupu. Nie zawiera się z nią już kolejnej umowy.

Niewypełnienie obowiązku powiadomienia osoby uprawnionej o zawartej umowie sprzedaży, podanie w niej nieprawdziwych informacji, czy zawarcie tzw. umowy sprzedaży bezwarunkowej skutkuje tym, że osoba, która miała prawo do pierwokupu może dochodzić się od sprzedawcy odszkodowania. Umowa sprzedaży pozostaje jednak ważna, za wyjątkiem sytuacji, gdy pierwokup przysługiwał na mocy ustawy gminie, powiatowi, Skarbowi Państwa, dzierżawcy czy współwłaścicielowi. Wówczas bezwarunkowa sprzedaż jest nieważna.

Prawo pierwokupu wynika z ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. Agencja Nieruchomości Rolnych  ma prawo do pierwokupu na rzecz Skarbu Państwa jeśli sprzedawca daną nieruchomość nabył właśnie od niej w terminie nie dłuższym niż 5 lat i zamierza ją sprzedać innemu podmiotowi.

Z kolei gminy mają prawo do pierwokupu (za pewnymi wyjątkami) w przypadku sprzedaży nieruchomości niezabudowanej, która została wcześniej nabyta przez sprzedawcę od Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego (powiat, gmina, województwo), o ile nie jest ona przeznaczona na cele leśne czy rolne. Gmina ma też prawo pierwokupu nieruchomości zabytkowych oraz znajdujących się na terenach przeznaczonych na cele publiczne.

Zgodnie z ustawą o kształtowaniu ustroju rolnego prawi pierwokupu ma też dzierżawca (za pewnymi wyjątkami) w kwestii nieruchomości  rolnej przez niego dzierżawionej, pod warunkiem, że umowa dzierżawy była pisemna, poświadczona urzędowo oraz wykonywana przynajmniej przez okres 3 lat od momentu daty spisania umowy. Jeśli takiego dzierżawcy nie ma lub nie skorzystał one ze swojego prawa to prawo pierwokupu przysługuje wówczas Agencji Nieruchomości Rolnych, ale tylko wtedy gdy nieruchomość liczy co najmniej 5 ha. Prawo to nie obowiązuje, gdy nieruchomość kupuje osoba bliska.

Podobne artykuły

Dodaj swój komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola wymagana są oznaczone *